JACEK JAMROŻ
CFO Advisory
   
 
 
 
 
 
 
Panele dyskusyjne
Historia
 
     
 

W latach 2008-2012 zorganizowałem jedenaście paneli dyskusyjnych, dla których sporządziłem następujące notatki.


I
„Typy Reakcji na Ryzyko w praktyce rozwiązań biznesowych”, 02.10.2008, Poznań

02 października 2008 r. w Poznaniu odbył się panel dyskusyjny "Typy Reakcji na Ryzyko w praktyce rozwiązań biznesowych", prowadzony przez osoby od lat zajmujące się tematyką zarządzania ryzykiem, członków POLRISK: Jacka Jamroża (ODiTK) i Wojciecha Machowiaka (WSL).

Podczas panelu rozgorzała, w 6-cio osobowym gronie przedsiębiorców i konsultantów, zagorzała dyskusja w oparciu o przykłady z życia zawodowego uczestników. Największą zaletą spotkania była możliwość konfrontacji i weryfikacji własnych doświadczeń z zarządzania ryzykiem w oparciu o dobre praktyki polskiego i międzynarodowego biznesu. Dyskusja zakończyła się tylko częściowym konsensusem, co otwiera pole do kolejnych paneli w zbliżonych obszarach tematycznych, które będą niebawem organizowane w różnych miastach Polski.


II
„Apetyt na ryzyko w zarządzaniu ryzykiem w przedsiębiorstwie”, 14.11.2008, Gdańsk

14 listopada 2008 r. w Gdańsku odbył się kolejny panel dyskusyjny "Apetyt na ryzyko w zarządzaniu ryzykiem w przedsiębiorstwie", prowadzony przez członków POLRISK: Jacka Jamroża (ODiTK) i Wojciecha Machowiaka (WSL).

W 6-cio osobowym gronie konsultantów i przedsiębiorców dyskutowano o praktycznych aspektach, dość na dziś jeszcze abstrakcyjnego pojęcia, jakim jest apetyt na ryzyko. Zgodzono się, iż miara tej zagregowanej formy przedstawiania całościowego ryzyka w przedsiębiorstwie jest bardzo trudna do określenia. Mimo to zauważono, że "apetyt na ryzyko" i pokrewne pojęcia ("risk exposure", "risk tolerance" etc.) mogą mieć dość istotne znaczenie praktyczne (np. jako zbiory progów ryzyka), zwłaszcza w kontekście strategicznego zarządzania przedsiębiorstwem.


III
„Analiza ryzyka w biznesie: metody jakościowe kontra ilościowe”, 05.01.2009, Warszawa

5 stycznia 2009 r. w Warszawie odbył się trzeci już panel dyskusyjny prowadzony przez członków POLRISK: Jacka Jamroża (ODiTK) i Wojciecha Machowiaka (WSL). Tym razem dyskusja dotyczyła zagadnień związanych z analizą ryzyka. W 10-cio osobowym gronie risk managerów, konsultantów i przedsiębiorców dyskutowano o różnicach w stosowaniu analizy jakościowej i ilościowej we współczesnym przedsiębiorstwie. Zaproponowano warunki stosowania analizy ilościowej (statystycznej) oraz praktyczne aspekty analizy jakościowej (subiektywnej). Próbie uzgodnienia wyraźnych granic stosowania każdego z tych podejść przeciwstawiono pogląd, że nie należy narzucać formalnych kryteriów, a wybór metod i technik oceny ryzyka pozostawić swobodnej, pragmatycznej decyzji wykonawców.


IV
„Dylematy wyliczeń ryzyka finansowego w ERM”, 06.04.2009, Sopot

6 kwietnia 2009 r. w Sopocie odbył się kolejny już panel dyskusyjny prowadzony przez członków POLRISK: Tomasza Gasińskiego (DNV) i Jacka Jamroża (ODiTK). Tym razem dyskusja dotyczyła problemów związanych z liczeniem ryzyk finansowych.

W 6-cio osobowym gronie praktyków zarządzania ryzykiem dyskutowano o możliwościach i stosowanych metodach finansowego kwantyfikowania skutków ryzyk. Starły się dwa nieco odmienne poglądy. Pierwszy stanowiący, iż niemal wszystkie ryzyka są możliwe do wycenienia w zakresie potencjalnych konsekwencji dla założonych celów finansowych na poziomie Spółki, aczkolwiek nie zawsze warto je wyceniać. Drugi pogląd stanowił, iż racjonalne jest tylko wycenianie budżetowych skutków ryzyk, natomiast wątpliwe może być w zakresie skutków z innych obszarów.

Dyskusja poprzez dylemat wyboru priorytetu: zysk czy cash flow objęła również zagadnienia zarządzania finansami. Omówiono wpływ memoriałowego i kasowego stylu zarządzania na zachowanie płynności przedsiębiorstwa. Wskazano też, iż stosowanie procesu / sprawnych procedur systemu zarządzania ryzykiem mogło by pozwolić na uniknięcie/ograniczenie skutków związanych z opcjami walutowymi.


V
„Metody i techniki identyfikacji ryzyk w biznesie”, 25.11.2009, Warszawa

25 listopada 2009 r. w Warszawie odbył się kolejny, V panel dyskusyjny, tym razem prowadzony przez członków POLRISK: Rafała Rudnickiego (RMC) i Jacka Jamroża (ODiTK). Dyskusja dotyczyła zagadnień związanych z praktycznymi metodami i technikami identyfikacji ryzyk.

W 18. osobowym gronie praktyków zarządzania ryzykiem dyskutowano m.in. czy celem identyfikacji jest znalezienie maksymalnej liczby ryzyk czy uświadomienie sobie (odkrycie) ryzyk dotąd nieznanych. Podkreślono rolę związków przyczynowo-skutkowych w opisie zdarzenia ryzyka w kontekście całej struktury/drzewa związków przyczynowo skutkowych i wyboru krytycznego ogniwa.

Ponadto polemizowano nad zaletami i wadami kodyfikacji skutków ryzyka oraz stosowaniem kategorii przyczyn ryzyka. Wskazano też, iż celem dobrej identyfikacji ryzyk jest nie tylko, co oczywiste, szukanie ryzyk ale również motywowanie poprzez ciekawą i przyjemną prace zespołową do zarządzania ryzykiem. Zauważono także, iż efektem ubocznym identyfikacji ryzyk może być inspiracja menadżerów do zainteresowania się innymi niż ryzyka, a niedostrzeganymi wcześniej, problemami przedsiębiorstwa.


VI
"Wskaźniki ryzyka w zarządzaniu", 04.01.2010, Sopot

4 stycznia 2010 r. w Sopocie odbył się kolejny VI panel dyskusyjny, tym razem prowadzony przez członków POLRISK: Tomasz Gasiński (DNV) i Jacka Jamroża (ODiTK).
Dyskusja dotyczyła zastosowań wskaźników ryzyka w różnych obszarach zarządzania.

W 6-sto osobowym gronie praktyków zarządzania ryzykiem dyskutowano m.in. praktycznych zastosowaniach wskaźników ryzyka (KRI - Key Risk Indicator) jako narzędzia wsparcia decyzji menadżera. Polemika toczyła się wobec klasyfikacji i powszechności stosowania KRI w systemach zarządzania. Czy KRI są unikalnym narzędziem dedykowanym do zarządzania ryzykiem czy jest, lub powinien być to normalnego dobrego zarządzania np: element zarządzania procesowego (obok KPI - Key Process Indicator), a może narzędzie controllingu, być może element celów (w praktyce MBO - Management by Objective, BSC - Balanced Scorecard).

Przy tej dyskusji pojawiły się też różne poglądy na temat roli controllingu w przedsiębiorstwie jako wsparcia księgowości czy wyłącznie element raportowania wyników do zarządu, kontra controlling antycypujący jako narzędzie wsparcie menadżera. Wskazano ponadto na zalety (lepsze decyzje) i wady (transfer odpowiedzialności) raportowania do Zarządu w procesach zarządczych np. opartych o KRI. Zauważono też dwa rożne poglądy na właściwy środek ciężkości w zarządzaniu ryzykiem. Pierwszy zwraca szczególną uwagę na lepsze zarządzanie w obszarach wcześniej wybranych ryzyk, drugi zaś na ciągłe szukanie nowych ryzyk.

Padła też teza, poparta przez trzech uczestników, iż zbyt sztywne trzymanie się raz przyjętej strategii i traktowanie jej jako podstawowe narzędzie efektywności biznesu nie sprawdza się w praktyce.


VII
"Zarządzanie ryzykiem w łańcuchach dostaw", 15.02.2010, Warszawa

15 lutego 2010 r. w Warszawie odbył się kolejny VII panel dyskusyjny, tym razem prowadzony przez członków Stowarzyszenia Zarządzania Ryzykiem POLRISK: Wojciecha Machowiaka (WSL) i Jacka Jamroża (ODiTK). Dyskusja dotyczyła specyfiki zarządzania ryzykiem w łańcuchach dostaw.

W sześcioosobowym gronie praktyków zarządzania ryzykiem dyskutowano o problemach zarządzania ryzykiem w łańcuchach dostaw. Współpraca w ramach łańcuchów dostaw pozwala firmom na budowanie przewagi konkurencyjnej poprzez optymalizację procesów na styku różnych przedsiębiorstw, a nie tylko wewnątrz przedsiębiorstwa. O korzyściach z takiej formy organizacji produkcji świadczy wykorzystanie jej przez największe światowe firmy.

Uczestnicy spotkania zauważyli jednak, że uczestnictwo w łańcuchu dostaw wymaga sprawnego zarządzania specyficznymi dla tej formy ryzykami. Po pierwsze, cele firm należących do łańcucha mogą nie być w pełni zbieżne, a chęć do maksymalizacji marży pojedynczego uczestnika może prowadzić do rozwiązań sub-optymalnych dla całości łańcucha. Po drugie, koordynacja działań w ramach łańcucha wymaga rozwiązań odmiennych do występujących w przedsiębiorstwach. Jeden z uczestników argumentował, że łańcuch może skutecznie funkcjonować jedynie w przypadku występowania jednego dominującego uczestnika, wystarczająco silnego aby narzucić swoje rozwiązania pozostałym.

Uczestnicy zauważyli, że brak integracji zarządzania w łańcuchu dostaw jest także wyzwaniem dla organizacji zarządzania ryzykiem. Skoro przepływ informacji i wyznaczenie właścicieli ryzyka jest problemem w pojedynczym przedsiębiorstwie, to jak można zapewnić sprawne funkcjonowanie zarządzania ryzykiem w sieci przedsiębiorstw? Uczestnicy przedstawiali swoje wątpliwości i koncepcje rozwiązania wymienionych problemów. W końcowej części spotkanie dyskusja skoncentrowała się na różnych aspektach stosowania regulacji biznesie.


VIII
"Ocena zarządzania ryzykiem przez akcjonariuszy", 25.10.2010, Warszawa

25 października 2010 r. w Warszawie odbył się kolejny VIII panel dyskusyjny, tym razem prowadzony przez członków Stowarzyszenia Zarządzania Ryzykiem POLRISK: Karol Klimczak (Akademia Leona Koźmińskiego) i Jacek Jamroż (ODiTK).

W dziesięcioosobowym gronie praktyków zarządzania ryzykiem dyskutowano o problemach prawnych i biznesowych dostarczania właścicielom wiedzy na temat zarządzania ryzykiem w ich przedsiębiorstwach. Szczególnie interesującym elementem dyskusji był problem sposobu informowania akcjonariuszy o ryzyku i zarządzaniu ryzykiem. Uczestnicy wskazywali, że raportowanie musi być dostosowane do specyfiki firmy i specyfiki ryzyka. Na przykład, zarządzanie ryzykiem finansowym jest obecnie w szeroki sposób opisywane w sprawozdaniach finansowych, natomiast informacje o ryzyku strategicznym są opisywane w sprawozdaniu zarządu.

Natomiast prezentując informacje o ryzyku operacyjnym przedsiębiorstwo naraża się na wywołanie negatywnej opinii: niewykwalifikowani analitycy i inwestorzy nie docenią faktu, że przedsiębiorstwo jest świadome ryzyka, lecz potraktują je jako informację negatywną. Uczestnicy dyskutowali alternatywne metody informowania o ryzyku operacyjnym.


IX
" FMEA – praktyki i odkrycia", 06.06.2011, Łódź

6 czerwca 2011 r. w Łodzi odbył się kolejny IX panel dyskusyjny, tym razem prowadzony przez członków Stowarzyszenia Zarządzania Ryzykiem POLRISK: Andrzej Mencina (TRW) i Jacek Jamroż (ODiTK). Dzięki gościnności Wydziału Organizacji i Zarządzania Politechniki Łódzkiej, w pięcioosobowym gronie praktyków zarządzania ryzykiem dyskutowano o obecnych praktykach oraz możliwych zastosowaniach metody FMEA.

Zauważono, iż sygnalizowana niechęć do stosowania FMEA może wynikać z braku powiązań z systemem ERM (np. brak roli właścicieli ryzyka) oraz nadmierne zbiurokratyzowanie. Kolejnym czynnikiem obniżającym znaczenie FMEA jest wysoka wykrywalność w etapie kontroli produkcji co zniechęca do kosztownego zapobiegania. Ponadto można zauważyć, iż obecnie w przemyśle osłabł kult jakości na rzecz priorytetu czasu wdrożenia nawet z akceptacją licznych wad i błędów w początkowym okresie funkcjonowania produktu na rynku.  Obszarem rozwoju dla FMEA może być natomiast wsparcie priorytetu czasu, uproszczone modele analizy jakościowej a nie tylko ilościowej oraz silniejsza integracja z celami biznesowymi a nie tylko jakościowymi.

Poruszono tematy obecnego stanu FMEA w przemyśle motoryzacyjnym. Uczestnicy porównali elementy analizy z podobnymi narzędziami wykorzystywanymi w innych branżach. Zwrócono uwagę na możliwość zaczerpnięcia pewnych rozwiązań z innych metod zarządzania ryzykiem takich jak : standardowe katalogi zagrożeń, moduły upraszczające, zestawy przyczyn oraz zaimplementowania ich do FMEA. Rozmawiano o tym czy i jak ważne jest analizowanie wyrobów w aspektach jakości w dobie zmieniających się celów w zakresie sprzedaży produkowanych wyrobów. Powyższe uwagi sprowokowały panelistów do analizy możliwości zmiany kryteriów oceny zagrożeń, występowania przyczyn oraz możliwych środków kontrolnych – stawiając pytanie Czy zagrożenia które analizowany były jeszcze 15 – 20 lat temu nadal są zagrożeniami, czy może stały się celami – dążąc do zaspokojenia najnowszych potrzeb rynku. Omówiono możliwości „wplecenia” FMEA w cykl rozwoju wyrobu z podziałem na małe kroki tak aby zmienić podejście do analizy – aby nie było traktowane jako czasochłonne pojedyncze zdarzenie.

Panel dyskusyjny został podsumowany holistycznym stwierdzeniem iż największy sens pewnych działań można dostrzec wtedy gdy spojrzymy bardziej globalnie na całość realizowanych procesów nawet jeśli mniejsze elementy nie zawsze na pierwszy rzut oka wydają się znaczące.


X
„Audyt wewnętrzny a system zarządzania ryzykiem", 06.12.2011, Warszawa

6 grudnia 2011 r. w Warszawie odbył się kolejny X panel dyskusyjny, tym razem prowadzony przez członków Stowarzyszenia Zarządzania Ryzykiem POLRISK: Waldemar Mnich (PGNiG) i Jacek Jamroż (ODiTK). Dzięki gościnności Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa, w czternastoosobowym gronie praktyków audytu i zarządzania ryzykiem dyskutowano o złożoności relacji pomiędzy funkcją kontrolną analizy ryzyka dokonywanej przez audyt wewnętrzny a priorytetami systemu zarządzania ryzykiem. Dyskusja koncentrowała się wokół czterech  głównych tematów.

Zastanawiano się czy III linia obrony przed ryzykami (audyt) powinna budować II linie (ERM). Wskazano na naturalna potrzebę audytu, aby system ERM istniał, która wynika ze standardów oraz oczekiwań władz spółek. Ponadto zauważono, iż występują dwa rodzaje współzależności pomiędzy audytem wewnętrznymi a systemem ERM. Pierwszy to wsparcie zadań audytowych danymi z systemu ERM a drugi to audyt/ocena samego systemu ERM.

Postawiono pytanie czy audyt wewnętrzny powinien być sponsorem nowoczesnego systemu zarządzania ryzykiem korporacyjnym. Odpowiedź na poziomie teorii była negatywna, jednak wskazano że jest to bardzo praktyczne rozwiązanie dla przedsiębiorstwa.

Analizowano standardy, szczególnie audytu, w zakresie oceny skuteczności systemu ERM. Zauważono dwa punkty widzenia: ERM: iż skuteczność biznesowa formalnie jest niemierzalna oraz audytu który definiuje organizacyjne i praktyczne kryteria oceny skuteczności systemu ERM.

Risk Manager i Audytor razem czy osobno? Tym prowokacyjnym pytaniem podjęto rozważania różnych modeli wdrożenia systemu ERM, wspieranego przez audyt. Wskazano, iż najlepszy jest ku temu zespół interdyscyplinarny pod kierownictwem dobrze zakorzenionego w organizacji menedżera projektu, ze wsparciem docelowego menedżera ryzyka, który może być osobą z poza organizacji. Po wdrożeniu, menedżer ryzyka przejmuje kierownictwa nad funkcjonowaniem i rozwojem systemu ERM (proces).
Panel dyskusyjny został podsumowany nieustającymi dygresjami i polemikami na temat równic pomiędzy takim funkcjami jak: audyt, audit, kontrola wewnętrzna.


XI
"Ryzyka i wyzwania dla przedsiębiorstw w 2012 roku", 24.01.2012, Gdańsk

24 stycznia 2012 r. w Straszynie koło Gdańska odbył się kolejny XI panel dyskusyjny, prowadzony przez członków POLRISK: Ewa Szpakowska (ENERGA) i Jacek Jamroż (ODiTK). Dzięki gościnności ENERGA S.A. w kilkunastoosobowym gronie praktyków zarządzania ryzykiem dyskutowano o zagrożeniach i szansach jakie może przynieść rok 2012 dla polskiego biznesu.

Panel rozpoczął się od prezentacji reprezentanta ENERGA S.A. Pana Macieja Sowińskiego. Prezentacja skoncentrowała się na ryzykach i wyzwaniach dla polskich przedsiębiorstw w 2012 wynikających z organizacji Mistrzostw Europy w piłce nożnej EURO 2012, perturbacji wspólnej waluty europejskiej oraz kryzysu w strefie Euro.

Dyskusja sprowokowana prezentacją rozpoczęła się od wpływu ME EURO 2012 na Polską gospodarkę. Wskazywano zarówno na pozytywy wynikające z intensyfikacji inwestycji i promocji kraju, jak i negatywy w postaci nieefektywnych alokacji i spiętrzeń czasowych inwestycji. W tym kontekście dostrzeżono ryzyka roku 2013.

W dalszej części dyskusji rozważano wpływ perturbacji na rynku walutowym, szczególnie w kontekście docelowego wejścia przez Polskę do strefy i przyjęcia wspólnej waluty europejskiej. Rozważano w tym kontekście przyszłość Euro, konkurencję z dolarem amerykańskim oraz możliwości pojawienia się trzeciej waluty światowej – chińskiego Yuana. Dyskusja płynnie przeszła do trzeciego tematu – kryzysu, w tym analizy przyczyn perturbacji gospodarczych z ostatnich kilku lat. Zauważono wpływ zarówno czynników związanych z rosnącym spekulacyjnym charakterem rynków finansowych, jak i „wewnętrznych” przyczyn związanych ze zmianą stylu życia - ponad stan - zarówno konsumentów, jak i, a właściwie przede wszystkim całych gospodarek narodowych (Państw). Rozważano różne warianty rozwoju sytuacji w strefie EURO oraz ich wpływ na nasza gospodarkę.

Finałem dyskusji była wymiana spostrzeżeń odnoście szans i zagrożeń ze strony gospodarki Chin. Zwracano uwagę nie tylko na wpływ Chin w sferze relacji handlowych i finansowych oraz zagrożeń w przypadku spowolnia wzrostu gospodarczego w tym państwie, ale również na możliwość popełniania błędów w ocenie wynikających z niezrozumienia różnic kulturowych oraz protekcjonalnego traktowania Chin przez „europejską” część świata.


Obecnie panele dyskusyjne organizuję tutaj:  Spotkania Praktyków

jacekjamroz.eu

 
     
   
 
© Jacek Jamroż
Support:
SWgroup & Teresa Jamroż
[Home]          [Contact]         [Cookies]